In april 2026 becijferde de AFM dat het noodzakelijke funderingsherstel bij ruim 120.000 woningeigenaren in totaal circa € 11 miljard kost. Maar ook bij overstromingsschade kent de dekking een belangrijke grens: schade door directe neerslag of lokale overstromingen is doorgaans wel gedekt, schade door overstromingen vanuit zee of grote rivieren niet. Voor huiseigenaren hangt er dus veel af van de oorzaak van de schade, terwijl volgens de AFM velen ten onrechte verwachten dat hun verzekeraar of de overheid bij funderingsproblemen bijspringt.
Bij een overstroming bepaalt de herkomst van het water de dekking
Water in huis betekent niet automatisch dat je woonverzekering uitkeert. Het Verbond van Verzekeraars schat dat 99% van de huishoudens en bedrijven niet verzekerd is voor een overstroming vanuit zee, de grote meren of grote rivieren. Daarbij gaat het om water dat door een primaire waterkering komt, zoals een dijk die het achterland tegen de zee beschermt.
Bij water uit een kleinere rivier of beek ligt dat doorgaans anders. Schade door zo’n lokale overstroming valt meestal wel onder een opstal- of inboedelverzekering. De opstalverzekering dekt schade aan het huis; de inboedelverzekering gaat over je spullen. Het verschil tussen die twee soorten wateroverlast is groot voor je portemonnee, ook als de schade in huis er hetzelfde uitziet.
Geleidelijke schade past niet bij een gewone opstalverzekering
Een fundering kan door droogte en bodemdaling langzaam achteruitgaan. Volgens de AFM is dat geleidelijke verloop een reden waarom schade aan de fundering buiten de gewone opstalverzekering valt. Paul Koopman, woordvoerder van het Verbond van Verzekeraars, wijst er bovendien op dat dekking van funderingsherstel de premies van zulke verzekeringen aanzienlijk zou verhogen. Een hogere premie voor alle verzekerden zou dan de rekening voor schade bij een kleinere groep moeten dragen.
Ook een grote overstroming is voor verzekeraars lastig op te vangen, omdat veel huizen tegelijk schade kunnen oplopen, terwijl de totale rekening enorm kan zijn. Tegelijk betalen verzekeraars al voor andere vormen van extreem weer. Volgens de Klimaatschademonitor van het Verbond kostten storm, hagel, neerslag en vorst hun in 2025 samen ruim € 155 miljoen. Dat bedrag zegt niets over de mogelijke kosten van een grote overstroming, maar laat wel zien welke weersschade nu al wordt vergoed.
Voor duizenden eigenaren is ook lenen geen oplossing
Bijna een half miljoen woningeigenaren hebben volgens de AFM een hoog risico op funderingsproblemen of een kwetsbare fundering. Van de eigenaren bij wie herstel nodig is, kunnen er ruim 75.000 de rekening niet uit spaargeld betalen. Voor meer dan 25.000 huishoudens is zelfs een aanvullende lening financieel niet verantwoord. Een hypotheek verhogen is voor die groep dus niet zomaar een uitweg.
Daar komt bij dat veel mensen hun eigen risico niet scherp in beeld hebben. In de Consumentenmonitor Hypotheekbezitters van de AFM dacht acht op de tien ondervraagden dat hun woning geen funderingsrisico liep. Ruim twee derde vond de kans op schade te klein om erbij stil te staan. De helft wist niet eens welk type fundering onder het huis zit.
Het risico beperkt zich ook niet tot de plekken waar bewoners zelf aan denken. Volgens onderzoek van Vereniging Eigen Huis woont ruim driekwart van de huiseigenaren in een gebied met kans op overstroming of verzakking, zonder dat zij zich daarvan bewust zijn. Zo’n gebiedsaanduiding zegt nog niet dat jouw huis schade krijgt. Zoek daarom uit hoe het met jouw woning zit.
Rekenvoorbeeld: welke herstelrekening houd je aan?
De AFM noemt voor reparatie van een beschadigde fundering een gemiddeld schadebedrag van € 64.000 per woning. Een afzonderlijke berekening op basis van AFM-cijfers komt uit op gemiddeld € 92.000 aan herstelkosten, waarvan circa € 54.000 voor de doorsnee getroffen eigenaar. Die bedragen hebben dus niet allemaal dezelfde betekenis, want de totale werkzaamheden zijn iets anders dan het deel dat één eigenaar zelf betaalt.
Het verschil tussen de twee genoemde gemiddelden voor herstel is € 28.000: € 92.000 min € 64.000. Gebruik ze daarom niet alsof ze samen een vaste prijsvork voor jouw huis vormen. De kosten hangen af van de schade en de werkzaamheden die nodig zijn. Voor een eigenaar zonder ruime spaarbuffer maakt zelfs het lagere gemiddelde al duidelijk waarom financiering een vraagstuk wordt.
De overheid biedt soms een uitweg zonder vaste dekking
Bij een overstroming vanuit een primaire waterkering kan de Wet tegemoetkoming schade bij rampen een vergoeding bieden vanuit de overheid. Dat is iets anders dan een uitkering op je woonverzekering. Ga er dus niet vanuit dat de overheid automatisch de volledige schade aan je huis vergoedt wanneer een verzekeraar niet uitkeert.
Voor funderingsherstel bestaat sinds 1 juli 2025 landelijke toegang tot het Fonds Duurzaam Funderingsherstel. Het fonds is bedoeld voor eigenaren met ernstige funderingsproblemen die door een ontoereikend inkomen geen gewone lening kunnen krijgen voor noodzakelijk herstel. Je komt er niet vanzelf voor in aanmerking, want je financiële situatie wordt getoetst. Het fonds kan daarmee voor een deel van de getroffen eigenaren een route zijn, zonder dat het herstel een verzekerde schade wordt.
Wat dit voor jou betekent
- Weet je niet hoe je huis is gefundeerd? Kijk in je bouwkundige documenten of vraag bij je gemeente na welke gegevens over de woning beschikbaar zijn. Dat is een concreet beginpunt om het funderingsrisico te beoordelen.
- Lees in de voorwaarden van je opstal- en inboedelverzekering hoe schade door neerslag en een lokale overstroming is geregeld. Let daarbij op de oorzaak van het water, want die bepaalt welke dekking van toepassing kan zijn.
- Woon je op een plek waar verzakking mogelijk is, dan kan een bouwkundig onderzoek meer duidelijkheid geven over de staat van je huis. Blijkt herstel nodig en kun je geen gewone lening krijgen, check dan of je aan de voorwaarden van het funderingsfonds voldoet.
Vergelijk wat je woonverzekering dekt met het risico bij jouw woning en reken uit of je de gemiddelde € 64.000 voor funderingsreparatie zelf zou kunnen dragen.
Bronnen : AFM, Consumentenbond, Rijksoverheid, NOS, FD
Dit artikel bevat algemene informatie en is geen persoonlijk financieel advies.
