Begin 2026 hadden huishoudens met een hypotheek gemiddeld circa € 209.000 aan hypotheekschuld openstaan, volgens het CBS. Maar dat bedrag vertelt niet op welke leeftijd Nederlanders hun grootste schuld hebben: het antwoord hangt af van wat je meet. In de leeftijdscijfers over 2023 piekt de gemiddelde totale schuld bij 45- tot 55-jarigen, terwijl de mediane totale schuld en de openstaande hypotheekschuld het hoogst zijn bij 35- tot 45-jarigen. Voor huiseigenaren maakt dat verschil uit als ze hun eigen hypotheekschuld vergelijken met die van leeftijdsgenoten.
Gemiddelde of mediaan?
Het gemiddelde tel je uit door alle schulden bij elkaar op te tellen en te delen door het aantal huishoudens. Een paar grote schulden kunnen die uitkomst omhoogtrekken. De mediaan is de schuld van het huishouden precies in het midden, als je iedereen van laag naar hoog rangschikt. In de CBS-cijfers over 2023 zie je hoe verschillend die twee maten kunnen uitpakken.
| Leeftijd huishouden | Gemiddelde totale schuld in 2023 | Mediane totale schuld in 2023 |
|---|---|---|
| Tot 25 jaar | € 40.300 | € 12.000 |
| 35 tot 45 jaar | € 208.800 | € 170.500 |
| 45 tot 55 jaar | € 215.900 | € 159.200 |
| 85 jaar en ouder | € 97.700 | € 50.000 |
Het verschil is kleiner dan de kopcijfers doen vermoeden. Het gemiddelde van de twee middelste leeftijdsgroepen scheelt € 7.100, terwijl hun medianen € 11.300 uiteenliggen in de andere richting. Zo kan dezelfde leeftijdsvergelijking een andere uitkomst geven zonder dat de cijfers elkaar tegenspreken. En ook bij de jongste en oudste huishoudens ligt de mediaan flink onder het gemiddelde.
Een nieuwe lening is iets anders dan een restschuld
Wie een huis koopt, kijkt meestal naar de hypotheek die op dat moment nodig is. Zo sloten kopers van 40 tot 45 jaar in 2024 volgens cijfers van CBS en Kadaster gemiddeld een hypotheek van € 419.691 af, het hoogste bedrag onder de leeftijdsgroepen. Dat bedrag geldt bij aankoop. Wat de kopers later nog aan de geldverstrekker verschuldigd zijn, blijkt er niet uit.
Bij een bestaande hypotheek gaat het juist om wat na aflossingen openstaat. Volgens het CBS neemt dat bedrag vanaf de groep van 45 tot 55 jaar af. Wie langer in een woning woont en aflost, kan daardoor een lagere restschuld hebben dan iemand die kort geleden een hypotheek afsloot. Je kunt die twee cijfers dus niet gebruiken alsof ze dezelfde huishoudens op hetzelfde moment beschrijven.
Ook na je 65e
Een lagere schuld op hogere leeftijd betekent niet dat de hypotheek dan verdwenen is. Eigenwoningbezitters van 65 tot 75 jaar hadden volgens het CBS in 2023 gemiddeld nog € 182.551 aan hypotheek openstaan. Het bedrag betreft uitsluitend huiseigenaren in die leeftijdsgroep.
Bij huishoudens van 75 tot 85 jaar met een koopwoning was de openstaande hypotheek in 2023 gemiddeld € 137.073. Het verschil met de jongere groep is € 45.478. De bedragen vergelijken leeftijdsgroepen; ze zeggen niet hoeveel een huishouden in die jaren aflost. Voor je eigen situatie tellen onder meer de resterende lening en de waarde van je woning mee.
Landelijk lag het gemiddelde in 2024 € 60.700 hoger
Een rekensom laat zien waarom je ook bij landelijke schuldcijfers op de gekozen maat moet letten. Nederlandse huishoudens hadden volgens het CBS in 2024 gemiddeld € 168.800 aan totale schuld; de mediaan was € 108.100. Trek je die bedragen van elkaar af, dan kom je op € 60.700 verschil. Dat is geen extra schuld van een doorsnee huishouden: de twee bedragen beschrijven dezelfde verdeling op een andere manier.
In 2023 bedroeg de totale schuld landelijk gemiddeld ruim € 166.700 en lag de mediaan rond € 107.500. De bedragen over 2024 zijn dus hoger dan die over het jaar ervoor. Deze landelijke cijfers omvatten ook huishoudens zonder hypotheek en tellen naast hypotheken ook studie- en overige schulden mee. Ze zijn daarmee een ander ijkpunt dan de hypotheekschuld van huiseigenaren.
De gezamenlijke hypotheekschuld groeide, het vermogen piekt later
Alle Nederlandse huishoudens samen hadden volgens het CBS in 2025 € 935,9 miljard aan hypotheekschuld, € 48,1 miljard meer dan een jaar eerder. Afgezet tegen het bruto binnenlands product, de waarde van wat Nederland in een jaar produceert, steeg die schuld van 79,2% in 2024 naar 79,4% in 2025. Dat landelijke percentage vertelt je niets over de betaalbaarheid van één afzonderlijke hypotheek.
Schuld is bovendien maar één kant van de balans. Vermogen is wat een huishouden bezit min wat het verschuldigd is. Volgens CBS-cijfers over 2024 ligt de piek in het gemiddelde vermogen bij huishoudens van 55 tot 65 jaar. Een hypotheekbedrag op zichzelf zegt daarom nog niet hoeveel financiële ruimte een huiseigenaar heeft.
Wat dit voor jou betekent
- Vergelijk je jouw schuld met leeftijdsgenoten? Check eerst of het cijfer over alle schulden gaat of alleen over hypotheken. Kijk ook of je een gemiddelde of een mediaan gebruikt; de CBS-cijfers over 2023 laten zien dat die keuze uitmaakt.
- Heb je al een koopwoning, vergelijk dan de hypotheek die je ooit afsloot met wat er nu nog openstaat. Het CBS meet bij bestaande huiseigenaren die openstaande schuld; het bedrag bij aankoop is een ander ijkpunt.
- Kijk richting je pensioen naar je hypotheekschuld, bezittingen en aflossingen. De CBS-cijfers over oudere huiseigenaren laten zien dat een hypotheek op latere leeftijd nog gewoon kan doorlopen.
Bereken je resterende hypotheekschuld en maandlasten, en vergelijk daarna alleen cijfers die over dezelfde soort huishoudens en dezelfde schuld gaan, bijvoorbeeld de € 182.551 die in 2023 gemiddeld openstond bij huiseigenaren van 65 tot 75 jaar.
De laagste hypotheekrentes bij 10 jaar rentevast, per geldverstrekker (stand 12 oktober 2026):
| Geldverstrekker | Product | Met NHG | Tot 80% woningwaarde | Tot 100% woningwaarde |
|---|---|---|---|---|
| Centraal Beheer Groen Leef Hypotheek | 3,68% | 3,84% | – | |
| Woonfonds Groen Woongenot Hypotheek | 3,73% | 3,89% | 3,89% | |
| Hypotrust Groen Woon Bewust Hypotheek | 3,81% | 3,87% | – | |
| ASR WelThuis | 3,83% | 3,83% | 3,83% | |
| Argenta Groen Hypotheek | 3,94% | 4,15% | 4,15% | |
| Syntrus Achmea Groen Basis | 4,01% | 4,40% | – |
Bronnen : CBS, DNB, Rijksoverheid, manly.nl, knab.nl
Dit artikel bevat algemene informatie en is geen persoonlijk financieel advies.
