Koopstarters betaalden in het tweede kwartaal van 2026 gemiddeld € 407.000 voor hun eerste woning, terwijl hun gemiddelde hypotheek in de eerste vier maanden van het jaar vrijwel stabiel bleef op € 347.900. Onder dat verschil van bijna € 60.000 zit meer dan alleen eigen geld: in de eerste helft van 2026 gebruikte 8,3% van de starters met een hypotheek een aanvullende Starterslening, volgens Kadastercijfers. Een precies leeftijdscijfer voor deze groep alleen ontbreekt, maar het aantal kopende huishoudens onder de 35 jaar steeg van circa 99.300 in 2023 naar 116.000 in 2024. Voor starters gaat het vooral om hoeveel financiële ruimte er nodig is om die eerste woning te kunnen betalen.
De leeftijd van alle woningkopers daalde na de belastingwijziging
Een actueel gemiddeld leeftijdscijfer voor alleen koopstarters is er niet, maar de ontwikkeling bij alle woningkopers laat wel zien hoe sterk regels kunnen doorwerken. Het CBS en het Kadaster zagen dit cijfer voor de hele kopersgroep oplopen van 34,6 jaar in 1995 naar 45 jaar in december 2020.
Vanaf 1 januari 2021 veranderde dat beeld snel. Het gemiddelde daalde dat jaar naar ruim 38 jaar, nadat de vrijstelling van overdrachtsbelasting voor jonge kopers was ingevoerd.
De prijzen bleven intussen flink oplopen. Bestaande koopwoningen kostten in 2025 gemiddeld € 480.000, bijna € 29.000 meer dan in 2024, meldde het CBS.
Doorstromers, kopers die al een eigen huis hadden, konden in de eerste vier maanden van 2026 gemiddeld € 373.574 lenen. Dat was 1% meer dan in dezelfde maanden van 2025, terwijl hun gemiddelde hypotheek in heel 2025 nog met 4% was gestegen.
Financiering
Starters financierden in de eerste helft van 2026 gemiddeld 91,5% van de woningwaarde met hun hypotheek, blijkt uit cijfers van het Kadaster. Bij alle kopers lag dat aandeel op 87,3%, wat betekent dat starters gemiddeld een kleiner deel van de koopsom uit eigen middelen betaalden.
Dat financieringspercentage heet ook wel de verhouding tussen lening en woningwaarde. Hoe hoger het percentage, hoe minder ruimte er meestal overblijft voor kosten die je niet kunt meefinancieren.
In de eerste helft van 2026 sloten huizenkopers bijna 217.000 nieuwe hypotheken af, 5% meer dan een jaar eerder. De totale hypotheeksom kwam uit op € 84,8 miljard, waarvan € 74,5 miljard voor de aankoop van een woning.
| Hypotheekmarkt, eerste helft 2026 | Uitkomst volgens Kadaster |
|---|---|
| Nieuwe hypotheken | Bijna 217.000 |
| Totale hypotheeksom | € 84,8 miljard |
| Gemiddelde hypotheek voor woningaankoop | Ruim € 517.000 |
| Stijging gemiddelde hypotheekbedrag | 5,3% op jaarbasis |
Een aanvullende lening speelt vooral bij de jongste kopers een grotere rol
Onder starters jonger dan 25 jaar gebruikte 15,2% in de eerste helft van 2026 een Starterslening. Bij starters van 25 tot 35 jaar was dat 8,6%.
Een Starterslening is een aanvullende lening naast de gewone hypotheek. Starters leenden daarmee in de eerste zes maanden van 2026 gemiddeld ongeveer € 37.000, tegenover ruim € 30.000 in 2021.
Dat verschil van ongeveer € 7.000 laat zien dat deze aanvullende financiering zwaarder is gaan meetellen bij de aankoop van een eerste huis. De lening vult een deel van het bedrag aan dat niet met de reguliere hypotheek kan worden betaald.
Rekenvoorbeeld
Neem de gemiddelde aankoopprijs uit het tweede kwartaal van 2026 als uitgangspunt: € 407.000. Trek daar de gemiddelde startershypotheek van € 347.899 vanaf, dan blijft € 59.101 over.
Als een starter daarnaast een Starterslening van gemiddeld € 37.000 gebruikt, blijft in dit voorbeeld € 22.101 over. Dat bedrag moet dan uit eigen geld komen of uit een andere bron die bij de aankoop beschikbaar is.
Dit zijn gemiddelden, geen vaste norm. Je maximale hypotheek hangt onder meer af van je inkomen, maar de rekensom maakt wel duidelijk waarom een huisprijs en een hypotheekbedrag die op zichzelf haalbaar lijken toch niet altijd op elkaar aansluiten.
De vrijstelling gaf jonge kopers sinds 2021 een duidelijk voordeel
Kopers onder de 35 jaar betalen sinds 1 januari 2021 eenmalig geen overdrachtsbelasting bij de aankoop van een woning. Vóór die datum bedroeg die belasting 2% van de koopprijs.
Voor investeerders ging het tarief op dezelfde datum juist omhoog van 2% naar 8%. Daardoor werd het voor hen duurder om een woning te kopen die ook interessant kan zijn voor een starter.
De belastingregel geldt voor jonge kopers die voor het eerst gebruikmaken van de vrijstelling. Leeftijd en de vraag of je de vrijstelling eerder hebt benut, bepalen dus mede of dit voordeel bij jouw aankoop speelt.
Wat dit voor jou betekent
- Vergelijk je maximale hypotheek met de vraagprijzen van woningen die je bekijkt. Starters financierden in de eerste helft van 2026 gemiddeld 91,5% van de woningwaarde met een hypotheek.
- Ben je jonger dan 35 jaar, check dan of je bij je eerste aankoop voldoet aan de voorwaarden voor de vrijstelling van overdrachtsbelasting die sinds 1 januari 2021 geldt.
- Onderzoek bij een Starterslening welk bedrag er naast je gewone hypotheek nodig blijft. De gemiddelde aanvullende lening lag in de eerste helft van 2026 rond € 37.000.
Bereken je maximale hypotheek en zet die naast de koopprijs en het geld dat je zelf kunt inbrengen.
Bronnen : CBS, Kadaster, HDN, NOS, infinance.nl
Dit artikel bevat algemene informatie en is geen persoonlijk financieel advies.
