HomeFinance Hypotheken

Belastingvrij schenken in 2023: regels en vrijstellingen uitgelegd

Heb jij vragen over:
"Belastingvrij schenken in 2023: regels en vrijstellingen uitgelegd"
In 2023 kon u belastingvrij schenken tot specifieke bedragen, zoals € 6.035 voor kinderen, zonder dat de ontvanger schenkbelasting betaalde. Deze vrijstellingen hingen af van de relatie tussen schenker en ontvanger, en van het schenkingsdoel. Op deze pagina leest u alles over de specifieke regels en vrijstellingen die in 2023 van toepassing waren.

Wat is belastingvrij schenken en hoe werkt het in 2023?

Belastingvrij schenken in 2023 betekent dat u geld of goederen kunt geven zonder dat de ontvanger hier schenkbelasting over betaalt. Dit was in 2023 mogelijk tot specifieke bedragen, afhankelijk van de relatie tussen schenker en ontvanger. Zo gold voor kinderen een jaarlijkse vrijstelling van € 6.035. Voor andere ontvangers, zoals vrienden of verdere familie, was dit € 2.418.

Een ouder die zijn kind tussen 18 en 40 jaar wilde helpen, kon in 2023 ook gebruikmaken van een eenmalige verhoogde vrijstelling van € 28.947. Deze schenking moest wel in 2023 zijn gedaan en uiterlijk in 2025 zijn besteed. De bekende “jubelton”—een grote schenking voor een eigen woning—werd in 2023 verlaagd en is per 1 januari 2024 afgeschaft. Toch kon een schenking voor een eigen woning die in 2022 was gedaan, in 2023 nog worden aangevuld tot € 106.671.

Welke belastingvrije schenkingsvrijstellingen gelden in 2023?

In 2023 waren er verschillende belastingvrije schenkingsvrijstellingen. Voor een kind bedroeg de jaarlijkse vrijstelling € 6.035, specifiek voor schenkingen van ouder(s). Voor andere ontvangers gold een jaarlijkse vrijstelling van € 2.418. Daarnaast was er een eenmalige verhoogde vrijstelling van € 28.947 voor kinderen tussen 18 en 40 jaar. Ook gold een eenmalig extra verhoogde vrijstelling van € 60.298 voor een studie met hoge kosten.

Algemene vrijstellingen voor kinderen en anderen

In 2023 gold voor schenkingen aan kinderen een jaarlijkse vrijstelling van € 6.035. Voor andere ontvangers bedroeg de jaarlijkse vrijstelling € 2.418. Daarnaast was er voor kinderen tussen 18 en 40 jaar een eenmalige verhoogde vrijstelling van € 28.947.

Eenmalige verhoogde vrijstellingen in 2023

In 2023 waren er specifieke eenmalige verhoogde vrijstellingen voor schenkbelasting. Voor kinderen tussen 18 en 40 jaar gold een eenmalige verhoogde vrijstelling van € 28.947. Dit bedrag kon vrij besteed worden. De eenmalig verhoogde vrijstelling voor de eigen woning was in 2023 verlaagd tot ditzelfde bedrag en is per 1 januari 2024 volledig afgeschaft. Daarnaast gold in 2023 een eenmalig extra verhoogde vrijstelling van € 60.298 voor een schenking ten behoeve van een dure studie, waarbij de kosten meer dan € 20.000 per jaar moesten bedragen.

Vrijstellingen voor specifieke doelen zoals studie en woning

De eenmalige verhoogde vrijstelling kon in 2023 gebruikt worden voor specifieke doelen zoals een eigen woning, een dure studie of een vrij bestedingsdoel. Deze speciale belastingvrije schenking in 2023 kon ook voor een bestedingsdoel naar keuze. Deze eenmalige verhoogde vrijstelling is beschikbaar voor ouders aan kinderen tussen 18 en 40 jaar. Voor een kostbare studie geldt de voorwaarde dat de studiekosten minimaal € 20.000 per jaar bedragen. U mag dit geld niet gebruiken om een studieschuld af te lossen. De vrijstelling voor een eigen woning kon in 2023 voor diverse doeleinden worden ingezet. Denk aan de aankoop, onderhoud, verbouwen, of het aflossen van een hypotheek. Deze specifieke vrijstelling voor de eigen woning is eenmalig toepasbaar en mag niet eerder door dezelfde schenker zijn gebruikt.

Wanneer moet u schenkbelasting betalen en wat zijn de tarieven in 2023?

U betaalt schenkbelasting in 2023 wanneer de waarde van de schenking de geldende vrijstelling overschrijdt. Het percentage schenkbelasting hangt af van de relatie met de schenker en de waarde van de schenking. Deze factoren bepalen de specifieke tarieven die van toepassing zijn.

Schenkbelastingtarieven afhankelijk van relatie schenker en ontvanger

De schenkbelastingtarieven hangen af van de relatie tussen de schenker en de ontvanger, en de hoogte van het geschonken bedrag. Het percentage schenkbelasting is afhankelijk van deze twee factoren. In 2025 varieert het tarief in Nederland tussen 10% en 40%. Voor kinderen en partners geldt in 2025 een tarief van 10% voor bedragen tot €154.197, en 20% voor bedragen daarboven. Schenkbelasting is verschuldigd wanneer de schenking de geldende vrijstelling overschrijdt.

Waarde van de schenking en de rol van de Belastingdienst

In 2023 hing de waarde van een belastingvrije schenking af van de relatie tussen schenker en ontvanger, en de Belastingdienst speelde hierin een centrale rol. Ouders mochten in 2023 belastingvrij € 6.035 schenken aan hun kind, volgens de Belastingdienst. Voor alle andere personen bedroeg de jaarlijkse vrijstelling in 2023 € 2.418. De ontvanger hoeft geen aangifte te doen bij schenkingen tot deze jaarlijkse vrijstelling, maar moet dit wel als het bedrag hoger is. De Belastingdienst vereist dat u uit eigen beweging aangifte doet voor schenkbelasting. Voor kinderen tussen 18 en 40 jaar mochten ouders eenmalig € 28.947 belastingvrij schenken, bijvoorbeeld voor woninggerelateerde uitgaven of specifiek voor het eigen huis. Voor een dure studie of opleiding was dit eenmalig € 60.298.

Welke voorwaarden en uitzonderingen gelden voor belastingvrij schenken?

Voor belastingvrij schenken in 2023 gelden specifieke voorwaarden en uitzonderingen. De vrijstelling hangt af van de relatie tussen schenker en ontvanger, en het doel van de schenking. Zo mag de ontvanger niet eerder gebruikgemaakt hebben van een verhoogde vrijstelling en moet deze tussen 18 en 40 jaar oud zijn. Soms kan een eenmalige verhoogde vrijstelling opnieuw worden toegepast, bijvoorbeeld als een eerdere schenking is herroepen.

Relatie tussen schenker en ontvanger

De relatie tussen de schenker en de ontvanger is bepalend voor de belastingvrije schenking en de schenkbelasting. Ouders kunnen in 2026 jaarlijks tot €6.908 onbelast aan hun kind schenken, of eenmalig €33.129 aan een kind tussen 18 en 40 jaar. Schenkbelasting is lager voor schenkingen van ouders dan van andere personen. Voor overige ontvangers geldt in 2026 een belastingvrije schenking tot €2.769. De Belastingdienst beschouwt partners voor de schenkbelasting als één persoon, inclusief echtgenoten, geregistreerde partners, en samenwoners die voldoen aan specifieke voorwaarden zoals een notarieel contract of vijf jaar inschrijving op hetzelfde adres. Gescheiden ouders gelden ook als één schenker voor hun kind.

Aangifte doen bij de Belastingdienst: wanneer is het verplicht?

U moet aangifte doen bij de Belastingdienst wanneer de waarde van een schenking een bepaald bedrag overschrijdt. Deze verplichting geldt ook als u geen brief van de Belastingdienst heeft ontvangen. Voor schenkingen in 2025 is deze drempel van kracht. De aangifte voor schenkbelasting moet u indienen voor 1 maart van het jaar na de schenking. Bij de aangifte bent u verplicht om alle benodigde gegevens en inlichtingen te verstrekken. U kunt de aangifte digitaal doen via de website van de Belastingdienst met uw DigiD.

Hoe doet u aangifte van een schenking bij de Belastingdienst?

U doet aangifte van een schenking bij de Belastingdienst wanneer de schenking hoger is dan de jaarlijkse vrijstelling. De ontvanger van de schenking is hiervoor verantwoordelijk en moet zelf actie ondernemen. U kunt de aangifte digitaal indienen via Mijn Belastingdienst met uw DigiD, of op papier. De deadline hiervoor is 1 maart van het jaar na de schenking.

Stappenplan voor het indienen van schenkbelastingaangifte

Het indienen van de aangifte schenkbelasting volgt een duidelijk proces, of u nu kiest voor digitaal of papier. Dit is vooral relevant als u in 2023 een schenking heeft ontvangen die de vrijstelling voor belastingvrij schenken overschrijdt.

  1. U kunt de aangifte indienen nadat u de schenking heeft ontvangen.
  2. Kies voor digitaal indienen via mijn.belastingdienst.nl met uw DigiD, of gebruik een papieren formulier.
  3. Zorg dat de aangifte vóór 1 maart van het jaar na de schenking is ingediend.
  4. Een verzoek tot vermindering van schenkbelasting dient u ook via deze aangifte in.

Inloggen bij de Belastingdienst voor schenkingszaken

Voor schenkingszaken logt u in bij de Belastingdienst via Mijn Belastingdienst. Hiervoor is uw DigiD vereist. De ontvanger van een schenking doet hier aangifte schenkbelasting. Dit is nodig wanneer het geschonken bedrag de normale vrijstellingen overschrijdt. U moet zelf actie ondernemen om de aangifte digitaal via de website in te dienen.

Wat zijn de gevolgen als u meer schenkt dan de vrijstelling?

Als u meer schenkt dan de geldende vrijstelling, is de ontvanger schenkbelasting verschuldigd over het bedrag dat boven de vrijstelling uitkomt. Dit betekent dat u de schenkbelasting moet berekenen, waarbij bijvoorbeeld in 2025 een schenking van € 100.000 een belasting van € 7.000 opleverde. De ontvanger moet ook aangifte doen van de schenking, en een eenmalige verhoogde vrijstelling kan invloed hebben op toekomstige schenkingsmogelijkheden.

Berekening van de schenkbelasting bij overschrijding

Schenkbelasting wordt berekend over het deel van de schenking dat de geldende vrijstelling overschrijdt. De ontvanger is deze belasting verschuldigd. De hoogte van de schenkbelasting is afhankelijk van twee hoofdfactoren: de relatie tussen de schenker en de ontvanger, en de totale waarde van de schenking. Er gelden verschillende tariefschijven en percentages, die jaarlijks door de Belastingdienst worden vastgesteld. Hoe hoger het belastbare bedrag en hoe verder de verwantschap, hoe hoger het percentage kan zijn.

Mogelijke boetes en rente bij te late aangifte

Te late belastingaangifte kan leiden tot een boete, belastingrente of een geschatte aanslag. De Belastingdienst kan een verzuimboete opleggen van minimaal €68. Deze boete kan oplopen tot €385, of zelfs €469 bij herhaaldelijk te laat indienen. Voor belastingaangifte over 2023 kon de verzuimboete maximaal €5.514 bedragen. Bij herhaaldelijke overtredingen kan de verzuimboete zelfs oplopen tot €6.709. Naast boetes kan een late aangifte inkomstenbelasting ook leiden tot het betalen van belastingrente. Deze rente kan bij een naheffing 7,5% bedragen. Bij een naheffing van €1.000 kost de belastingrente van 7,5% circa €75 per jaar.

Speciale situaties en alternatieven voor belastingvrij schenken in 2023

In 2023 waren er speciale situaties en alternatieven voor belastingvrij schenken. Denk aan de verlaagde jubelton of een eenmalige vrijstelling voor een dure studie. U kon ook een eerdere schenking aanvullen. Daarnaast zijn periodieke giften een optie, die onder voorwaarden volledig aftrekbaar zijn. Deze mogelijkheden bieden flexibiliteit voor uw schenkingen.

Schenken aan kleinkinderen en anderen

U kunt schenken aan diverse ontvangers, zoals kinderen, kleinkinderen, andere familieleden of zelfs goede vrienden. Schenken aan kleinkinderen kan fiscaal voordeel opleveren, zoals een verlaging van het vermogen en de belastingdruk. Dit biedt ook belastingvoordeel voor de erfbelasting door een generatie over te slaan. Hoewel schenkingen aan kleinkinderen minder fiscaal voordeel opleveren dan aan kinderen binnen de fiscale vrijstelling, worden schenkingen aan kinderen en kleinkinderen niet bij elkaar opgeteld. Dit biedt meer mogelijkheden voor belastingvrij schenken. Schenkingen helpen kleinkinderen een financiële basis te leggen voor bijvoorbeeld een studie of de aankoop van een woning. In 2023 kon u jaarlijks €5.320 belastingvrij schenken aan kleinkinderen, met een eenmalige verhoging tot €100.000 voor een koopwoning. Een oma mag dus zeker aan haar kleinkinderen schenken, binnen de grenzen van de wet.

Schenken via een notariële akte of periodieke schenking

Schenken via een notariële akte is vaak nodig bij een ‘schenking op papier’. Hierbij schenkt u een bedrag dat u direct weer terugleent, wat een notariële akte vereist. Deze akte wordt door een notaris opgesteld en vastgelegd. Dit type schenking verlaagt uw vermogen en de vordering wordt opeisbaar bij uw overlijden. Een periodieke schenking, die belastingvoordeel kan opleveren, moet schriftelijk worden vastgelegd, vaak voor minimaal vijf jaar. Zo’n meerjarige schenking kan ook via een notariële akte, waardoor u slechts één keer langs de notaris hoeft voor meerdere jaren.

Alternatieven zoals lenen of schenken met voorwaarden

Naast belastingvrij schenken zijn er alternatieven om financieel te ondersteunen, zoals lenen of schenken met voorwaarden. Ouders kunnen hun kinderen helpen bij het kopen van een woning via een familiehypotheek of een schenking. Ook voor woningbezitters die een verbouwing moeilijk kunnen financieren, is een schenking een optie. Een andere mogelijkheid is dat ouders geld lenen aan hun kinderen via een privélening. Lenen bij familie of vrienden kan een informele en renteloze manier van financiering zijn, wat een alternatief biedt voor een formele lening.

Bereken uw belastingvrije schenking met onze rekentool

Een specifieke rekentool om uw belastingvrije schenking te berekenen, is hier niet beschikbaar. U kunt de berekening zelf maken op basis van de geldende vrijstellingen. In 2023 bedroeg de jaarlijkse belastingvrije schenking aan kinderen € 6.035. Voor een eenmalige schenking voor een eigen woning gold in 2023 een maximum van € 28.947. Dit maximale bedrag van € 28.947 was de algemene belastingvrije schenking in 2023. Deze bedragen helpen u bij het inschatten van de belastingvrije ruimte. Voor de meest actuele en persoonlijke berekening kunt u terecht bij de Belastingdienst.

Gerelateerde onderwerpen over schenkbelasting en belastingregels

Schenkbelasting is een belasting die u betaalt over een schenking. Dit onderwerp is nauw verbonden met andere belastingregels, zoals de erfbelasting, die ook tarieven en vrijstellingen kennen. Elke schenking is in principe onderworpen aan schenkbelasting, wat betekent dat er een belastingplicht van toepassing is. U betaalt deze belasting alleen over het belastbare deel van de schenking, namelijk het schenkbedrag dat boven de vrijstelling uitkomt. Denk bijvoorbeeld aan een situatie waarin u een groter bedrag wilt schenken aan een familielid. Een goede planning is daarom essentieel om onnodige belasting te voorkomen. Een schenking boven de vrijstelling is onderhevig aan schenkbelasting, waarbij de tarieven variëren tussen 10% en 40%. De hoogte van de schenkbelasting hangt af van de relatie tussen de schenker en de ontvanger, en de waarde van de schenking. In 2025 gold bijvoorbeeld een tarief van 10% voor bedragen tot €154.197 boven de vrijstelling.

Mag ik meerdere keren per jaar belastingvrij schenken?

Ja, u mag meerdere keren per jaar belastingvrij schenken, mits u de jaarlijkse vrijstellingen in acht neemt. De jaarlijkse schenkingsvrijstelling is een repeterende optie, wat betekent dat u elk jaar belastingvrij vermogen kunt schenken. Deze belastingvrije schenking kan jaarlijks worden ontvangen en de vrijstelling geldt per ontvanger en per jaar. In 2023 kon een ouder jaarlijks belastingvrij €6.035 aan een kind schenken. Ouders mochten in 2024 maximaal €6.633 per jaar belastingvrij schenken aan hun kind(eren), en voor een niet-kind kon een schenker in 2024 jaarlijks €2.658 belastingvrij schenken. Daarnaast was er in 2023 een eenmalige belastingvrije schenking van €28.947 mogelijk, maar deze mag u slechts één keer in het leven van dezelfde schenker ontvangen.

Hoe werkt de vrijstelling bij schenking aan een partner?

De vrijstelling bij schenking aan een partner is van toepassing wanneer u geld of goederen schenkt aan uw fiscale partner. Voor 2026 geldt een jaarlijkse vrijstelling van €2.000 voor schenkbelasting. Dit betekent dat uw partner dit bedrag belastingvrij kan ontvangen. De exacte vrijstelling voor belastingvrij schenken in 2023 voor partners is niet in de beschikbare gegevens opgenomen. Voor de meest actuele en specifieke bedragen kunt u de website van de Belastingdienst raadplegen.

Kan ik een schenking terugvragen als de ontvanger het geld niet gebruikt?

Ja, u kunt een schenking terugvragen als deze als herroepelijke schenking is vastgelegd in een akte. Een herroepbare schenking biedt de mogelijkheid om de schenking terug te draaien in specifieke situaties. Dit kan bijvoorbeeld bij een scheiding van de ontvanger of wanneer een studie niet wordt afgemaakt, zoals sinds 2003 mogelijk is. Ook bij veranderende omstandigheden kan de schenker via een notaris de schenking terugdraaien. Het terugdraaien van de schenking geeft recht op teruggave van het geschonken bedrag, echter zonder rente. De ontvanger moet het geschonken bedrag terugbetalen als het bijvoorbeeld niet binnen twee jaar aan een eigen woning is besteed, met een meldingsplicht bij de Belastingdienst.

Wat gebeurt er met een schenking bij overlijden van de schenker?

Wat er met een schenking gebeurt na overlijden van de schenker, hangt af van de aard van de schenking. Als een schenking binnen 180 dagen voor het overlijden plaatsvindt, telt deze mee als onderdeel van de erfenis. Dit geldt ook specifiek voor een schenking aan een kind. Een onderhandse schenking zonder notariële akte vervalt bij overlijden van de schenker, tenzij er een notariële akte aanwezig is; dan blijft de schenking geldig. Bij een schenking op papier kan de ontvanger de schuld opeisen na het overlijden van de schenker. Deze schenking op papier vervalt als deze niet bij leven van de schenker is uitgevoerd. Een periodieke gift eindigt automatisch bij het overlijden van de schenker.

Door onze homefinance auteur

belastingvrij schenken 2023
Heb jij vragen over:
"Belastingvrij schenken in 2023: regels en vrijstellingen uitgelegd"
Stel je vraag over :

"Belastingvrij schenken in 2023: regels en vrijstellingen uitgelegd"

je gegevens zijn veilig

Sparen
BUNQ3,01%
Trade Republic3,00%
Santander Consumer Bank2,80%
Scalable Capital2,50%
Nationale Nederlanden 2,30%
Nieuws

Vrijblijvend hypotheekgesprek

Gratis een vrijblijvend hypotheekgesprek zonder verplichtingen